Detaylar netleşti... Vergide yeni dönem!

 Türkiye'de uzun zamandır tartışılan 'gelire göre vergi' sistemiyle ilgili çalışmalar hızlandı. Konuyla ilgili detaylar netleşti. Buna göre, ÖTV ve KDV gibi herkesi ilgilendiren dolaylı vergilerin payı düşecek. Gelir, kurumlar ve servetten alınan vergileri kapsayan dolaysız vergilerin payı artacak.Gelir düzeyi düşük olandan daha az, zenginden daha çok vergi alınmasını sağlayacak yeni sistem için çalışmalar hızlandı. Cumhurbaşkanı Yardımcısı Yılmaz, gelire göre vergi sistemi üzerinde çalıştıklarını söyledi. Buna göre, ÖTV ve KDV gibi herkesi ilgilendiren dolaylı vergilerin payı düşecek. 

Gelir, kurumlar ve servetten alınan vergileri kapsayan dolaysız vergilerin payı artacak.Cumhurbaşkanı Yardımcısı Yılmaz, Türkiye'de dolaylı vergilerin payının yüksek, dolaysız (doğrudan) vergilerin ise düşük olduğunu belirterek, "Önümüzdeki günlerde oransal olarak doğrudan (dolaysız) vergilerin payının sosyal adalet açısından artması gerektiğine inanıyorum. Gelir düzeyi ne olursa olsun herkesten aynı vergiyi almak değil, düşük gelirli kesimlere daha az sorumluluk yüklenmesi anlamına geliyor" ifadelerini kullandı.Türkiye'de dolaylı vergi yükü 1990'da yüzde 48, 2000'de yüzde 59, 2002'de yüzde 66, 2004'te yüzde 69 olmuştu. 2010'da yüzde 67 olan söz konusu oran, 2017'ye kadar yüzde 66-69 bandında seyretmiş, 2019'da yüzde 61.3'e gerilemiş, 2020'de yüzde 65.6, 2021'de yüzde 64.1 ve geçen yıl yüzde 62.2 düzeyinde gerçekleşmişti.

 2023 ocak-ağustos döneminde ise KDV ve ÖTV'nin toplam vergi gelirlerindeki payı yüzde 65, dolaysız vergilerin payı ise yüzde 35 oldu. Dolaylı vergiler arasında KDV, ÖTV, Banka ve Sigorta Muamele Vergisi, Özel İletişim Vergisi, Damga Vergisi, Gümrük Vergisi bulunuyor. Dolaysız vergiler ise gelir ve kazanç üzerinden alınan Gelir Vergisi, Kurumlar Vergisi ile mülkiyet üzerinden alınan Veraset ve İntikal Vergisi, Emlak Vergisi ve MTV'yi kapsıyor.OECD genelinde gelir, kâr ve sermaye gelirlerinden alınan vergilerin payı ortalama yüzde 11.2 düzeyinde. Türkiye'de bu oran ise sadece yüzde 5.5. KDV ve ÖTV gibi dolaylı vergilerin, toplam vergi geliri içerisindeki payında ise Türkiye, OECD ülkeleri arasında ilk sırada. Norveç'te, zengin birey ve şirketlerden alınan gelir, kâr ve sermaye gelirleri vergilendirilerek sağlanan dolaysız vergilerin payı 2021 itibarıyla yüzde 20.4... ABD'de ise toplamdaki pay 12.8 düzeyinde.